تبیین وضعیت یادگیری سازمانی مدارس بر مبنای ابعاد سبک رهبری تحولی مدیران

نوع مقاله: علمی-پژوهشی (کمی)

نویسنده

استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد تنکابن- تنکابن -ایران

چکیده

هدف مقالۀ حاضر، تبیین وضعیت یادگیری سازمانی مدارس بر مبنای ابعاد سبک رهبری تحولی مدیران مدارس است. این پژوهش، توصیفی از نوع همبستگی و واحد مطالعه در آن مدرسه بود. جامعۀ آماری، تمام مدیران و معلمان مدارس متوسطۀ غرب استان مازندران بودند. بر مبنای جدول کرجسی و مورگان (1970) و روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای، 113 مدیر و 313 معلم به‌عنوان نمونۀ پژوهش انتخاب شدند. داده‌های پژوهش با استفاده از دو پرسش‌نامه‌ی سبک رهبری تحولی (باس و اولیو، 2003) ویژۀ مدیران مدارس و مقیاس یادگیری سازمانی (نیفه، 2001) ویژۀ دبیران جمع‌آوری شد. برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از آزمون‌های ضریب همبستگی پیرسون و همبستگی بنیادی استفاده شد. نتایج نشان داد بین ابعاد سبک رهبری تحولی مدیران مدارس (نفوذ ایدئال، انگیزش الهامی، تحریک هوشی، ملاحظات فردی) با ابعاد سازمان یادگیرنده بودن مدارس (تفکر سیستمی، آرمان مشترک، یادگیری تیمی، مدل ذهنی، قابلیت شخصی) رابطۀ مثبت و معناداری وجود دارد. اما مؤلفۀ تحریک ذهنی با دو مؤلفۀ آرمان مشترک و قابلیت شخصی، رابطۀ معناداری نداشت. همچنین ابعاد سبک رهبری تحولی مدیران، از توان پیش‌بینی ابعاد یادگیری سازمانی مدارس برخوردار هستند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Investigating Organizational Learning in Schools based on Transformational Leadership Style

نویسنده [English]

  • Ali khalkhali
Assistant Professor- Islamic Azad University Tonkebon Beanch- Tonkebon -Iran  
چکیده [English]

The purpose of the present study is to analyze the relationship between transformational leadership style of principals and aspects of organizational learning in high schools. This is a descriptive correlational study. Research sample includes all principals and teachers of high school in western Mazandaran. According to Morgan and Krejcie table and Multistage cluster sampling, the final sample included113 principals and 313 teachers. The data was collected by two questionnaires (transformational leadership style, Bass & Olive, 2001) and (learning organization questionnaire, Neefe, 2001). For data analysis and determining the relationship between the variables Pearson correlation coefficient and Canonical correlation were employed. The findings indicated that there is a significant relationship between the aspects of transformational leadership style (Intellectual stimulation, Idealization influence, Inspirational motivation, Individual consideration) and aspects of organizational learning in schools (mental model, system thinking, team learning, personal mastery, shared vision). Among these components, only the “intellectual stimulation” doesn’t have any significant relationship with the two others (shared goal and personal mastery) and components of transformational leadership style are able to predict the components of organizational learning in schools. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Transformational leadership style- learning Organization- Schools
اردلان، محمدرضا؛ قنبری، سیروس و زندی، خلیل. (1394). نقش واسطه‌ای مشارکت کارکنان در ارتباط بین رهبری تحول‌آفرین و آمادگی برای تغییر سازمانی. دو فصلنامه مطالعات مدیریت (بهبود و تحول)، 22 (77): 99-123.

 

امیرکبیری، علیرضا؛ خدایاری، ابراهیم؛ نظری، فرزاد و مرادی، محمد. (1385). بررسی رابطه بین سبک‌های رهبری تحول‌آفرین و تبادلی با تعهد سازمانی کارکنان. فرهنگ مدیریت، 4 (4): 142-117.

 

سلیمی، قربان‌علی و شاهمندی، الهام. (1387). بررسی رابطه سبک رهبری تحولی - تعاملی با میزان کاربست مؤلفه‌های سازمان یادگیرنده در دبیرستان‌های شهر اصفهان. فصلنامه مدیریت و برنامه‌ریزی در نظام‌های آموزشی، 1: 21-34.

 

شریفی، اصغر و اسلامیه، فاطمه. (1387). بررسی رابطه میان یادگیری سازمانی و به‌کارگیری فناوری ارتباطات و اطلاعات. فصلنامه رهیافتی نو در مدیریت آموزشی، 2: 1-22.

 

طاهرپور، کلانتری حبیباله؛ زارع‌پور نصیرآبادی، فضل‌اله و جوکار، علی. (1389). تبیین رابطه بین ابعاد سازمان یادگیرنده و رهبری تحول‌گرا.  چشم‌انداز مدیریت دولتی، 4: 23-38.

 

عرفانی خانقاهی، معصومه و جعفری، پریوش. (1389). بررسی اثرات مستقیم و غیرمستقیم سبک رهبری تحولی، فرهنگ یادگیری و یادگیری سازمانی بر هوش سازمانی در دانشگاه آزاد اسلامی منطقه هشت.  فصلنامه رهبری و مدیریت آموزشی، 4(1): 49-66.

 

عسگری، ناصر؛ زارع‌پور نصیرآبادی، فضل‌اله و رزاقی، رویا. (1393). نقش رهبری تحول‌گرا در توسعه یادگیری سازمانی. فصلنامه پژوهش‌های مدیریت منابع انسانی، 2: 99-122.

 

قنبری، سیروس و اسکندری، اصغر. (1392). رابطه بین سبک‌های رهبری با سازمان یادگیرنده در مدارس ابتدایی. فصلنامه رهیافتی نو در مدیریت آموزشی، 5(20): 65-94.

 

Aragon-Correa, J. A., Garcia-Morales, V. J., Cordon-Pozo, E. (2007).  Leadership and organizational learning's role oninnovation and performance: Lessons from Spain. Industrial Marketing Management, 36(3): 349-359.

 

Argote, L. (2003). Organizational learning and strategic change. Research in multi-level, London, Rutledge.

 

Ash, D. B. (1997). Transformational leadership and organizational learning: Leader actions that stimulate individual and group learning. Dissertation for the degree of doctor of education, Ball State University: http://search. proquest.com/docview/304334789; 04/16/2014.

 

Atkinson, T. N., Pilgreen, T. (2011). Adopting the transformational leadership perspective in a complex research environment. Research Management Review, 18(1): 1-23.

 

Banerji, P., Krishnan, V.R. (2000). Ethical preferences of transformational leaders: An empirical investigation.  Leadership & Organization Development Journal, 21(8): 405- 413.

 

Bass, B.M. (1985). Dose the Transformational - Transactional Leadership Paradigm Transcend Organizational and National Boundaries? American Psychology, 52(2): 130-139.

 

Bass, B., Avolio, B. (2003). Multifactor leadership questionnaire: Feedback report, mind garden Inc., Redwood City, CA,

 

Bass, B., Avolio, B.J., Jung, D., Berson, Y. (2003). Predicting unit performance by assessing transformational and transactional leadership.Journal of Applied Psychology, 88(2): 207- 218.

 

Berson, Y., Nemanich, L. A., Waldman, D.A., Galvin, B.M., Keller, R.T. (2006).  Leadership and organizational learning: A multiple levels perspective. The Leadership Quarterly, 17(6): 577-594.

 

Bush, T. (2008). Leadership and Management Development in Education, Sage, London.

 

Chiva, R., Alegre, J., Lapiedra, R. (2007). Measuring organizational learning capability among the workforce. International Journal of Manpower, 28 (3/4): 224 - 242

 

Coad, A.F., Berry, A.J. (1998). Transformational leadership and learning orientation. Leadership & Organization Development Journal, 19 )3(: 164-172

 

Fullan, M. (2005). Leadership and sustainability: System thinkers in action. Corwin Press.

 

Garcia, M.V.J., Jimenez, B.M.M., Gutierrez, G.L. (2012). Transformational leadership influence on organizational performance through organizational learning and innovation. Journal of Business Research, 65: 1040-1050.

 

Groves, K. S., LaRocca, M. A. (2012). Does transformational leadership facilitate follower beliefs in corporate social responsibility? A field study of leader personal values and follower outcomes. Journal of Leadership & Organizational Studies, 19(2): 215-229

 

Hallinger, P. (2003). Leading educational change: Reflections on the practice of instructional and transformational leadership. Cambridge journal of education, 33(3): 329-351.

 

Hoy, W. K., Miskel, C.G. (2005). Educational administration: Theory, research and practice, (7th edition), New York:  McGraw-Hill.

 

Khalkhali, A., Abiri I., Mojdeh, Z. (2014). Explanation of schools' management effectiveness. International Journal of Economy, Management and Social Sciences, 3(1): 107-109.

 

Krejcie, R.V., Morgan, D.W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30, 607-610.

 

Kurland, H., Peretz, H., Hertz, L.R. (2010). Leadership style and organizational learning: The Mediate effect of school vision.  journal of educational administration, 48(1):7-30.

 

Lam, Y.L.J. (2002). Defining the effects of transformational leadership on organizational learning: A cross-cultural comparison. School Leadership & Management, 22(4) ,439-52.

 

Law, K.M.Y., Gunasekaran, A. (2009). Dynamic organizational learning: a conceptual framework. Industrial and Commercial Training, 41(6): 314- 320.

 

Leithwood, K. (1994). Leadership for school restructuring. Educational Administration Quarterly, 30: 498-518.

 

Marquart, M.J. (2002). Building the learning organization. Davies-Black.

 

Mishra, B. A., & Bhaskar, A.U. (2011). Knowledge management process in two learning organizations. Journal of Knowledge Management, 15(2): 344 - 359.

 

Neefe, D.O. (2001). Comparing levels of organizational learning maturity of colleges and universities participating traditional and non- traditional. Academic quality improvement project (Accreditation Processes).

 

Nguni, S. L. Sleegers, P., Denessen, E. (2006). Transformational and transactional leadership effects on teachers' job satisfaction, organizational commitment and organizational citizenship behavior in primary schools: The Tanzanian Case, School Effectiveness and Schools Improvement, 17(2): 145-177.

 

Peters, T. (2012). The Little big things: 163 Ways to pursue excellence. Harper Business.

 

Pont, B., Nusche, D., Hopkins, D. (2008). Improving school leadership. V. 2: Case Studies on System Leadership. OECD.  www.oecd.org/publishing/corrigenda.

 

Rebelo, T. M., Gomes, A. D. (2008). Organizational Learning and the Learning Organization. the Learning Organization, 15(4): 276-299.