تبیین نقش هوش هیجانی با میانجی گری یادگیری سازمانی در پیش‌بینی عملکرد شغلی مدیران مدارس

نوع مقاله: علمی-پژوهشی (کمی)

نویسندگان

1 استادیار بخش مدیریت و برنامه‌ریزی آموزشی دانشگاه شیراز_ایران

2 استادیار دانشکده ی علوم تربیتی دانشگاه شیراز_ایران

3 کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی دانشگاه شیراز_ایران

چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطۀ بین هوش هیجانی، یادگیری سازمانی و عملکرد شغلی در بین مدیران مدارس به مرحلۀ اجرا درآمد. روش پژوهش، توصیفی از نوع همبستگی بود و جامعۀ آماری را مدیران مدارس ادارۀ ناحیه یک آموزش‌وپرورش شیراز تشکیل می‌دادند که با استفاده از روش نمونه‏گیری طبقه‏ای نسبی، 185 نفر از بین آن‌ها به‌عنوان گروه نمونه انتخاب شدند. جهت گردآوری داده‏ها، از سه پرسش‌نامۀ هوش هیجانی، یادگیری سازمانی و پرسش‌نامۀ عملکرد شغلی استفاده کردیم که روایی و پایایی آن در حد مطلوب گزارش شده است. در راستای بررسی فرضیه‌ها، داده‌های حاصل از پرسش‌نامه با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون و مدل معادلات ساختاری تحلیل شد. یافته‎های پژوهش حاکی از آن است که بین مؤلفه‌های هوش هیجانی، یادگیری سازمانی و عملکرد شغلی مدیران آموزشی، رابطۀ معناداری وجود دارد. ارزیابی قدرت هوش هیجانی در پیش‌بینی یادگیری سازمانی مدیران آموزشی نشان داد که هوش هیجانی مدیران پیش‌بینی‌کنندۀ مثبت و معنادار یادگیری سازمانی و همچنین پیش‌بینی‌کنندۀ مثبت و معنادار عملکرد شغلی آن‌هاست. اما نوع رابطۀ بین هوش هیجانی و عملکرد شغلی فقط از نوع غیرمستقیم است؛ بدان معنی که هوش هیجانی مدیران به‌واسطۀ یادگیری سازمانی، عملکرد شغلی مدیران آموزشی آنان را پیش‌بینی می‌کند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Structural Equation Modeling of the Role of Emotional Intelligence and Job Performance Among Educational Managers: Organizational Learning as A Mediator

نویسندگان [English]

  • Ghasem Salimi 1
  • Mehdi Mohammadi 2
  • Tanaz Hosayni 3
1 Assistant Professor of Management and Educational Planning at Shiraz University_Iran
2 Associate Professor Shiraz University of Management and Educational Planning_Iran
3 Master of Management University of Shiraz_Iran
چکیده [English]

The purpose of the study was to to investigate the relationship between emotional intelligence; organizational learning and job performance among educational managers. The study used the descriptive (correlation) method of data collection. A number of 185 managers were selected using proportional stratified sampling and finally 133 questionnaires were completed. Three instruments emotional intelligence questionnaire, organizational learning questionnaire, job performance questionnaire was used to collect data. The hypotheses were tested using Pearson correlation and Structural Equation Modeling by SPSS 16 and LISREL 8.54. The results indicated that emotional intelligence, organizational learning and job performance had significant positive with each other. Emotional intelligence of managers was significant positive an anticipation of organizational learning. Also emotional intelligence of managers was significant positive anticipation of job performance. But emotional intelligence and job performance have an indirect relationship. It means that organizational learning plays intermediate role in relation to emotional intelligence and job performance.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Emotional intelligence
  • Organizational Learning
  • job performance

آلرد وتن، دیوید. و کمرون، کیم.اس. (1380). پرورش مهارتهای مدیریت: انگیزش کارکنان، (مترجم)ایران‌نژاد پاریزی، مهدی. کرج: مؤسسۀ تحقیقات و آموزش مدیریت.

توان، اصغر؛ چهرزاد، مینومیترا؛ کاظم‌نژاد، احسان؛ و سدری، نادیا. (1395). ارتباط بین هوش هیجانی و فرسودگی شغلی پرستاران. مجلۀ پرستاری و مامایی جامع نگر. 58.49-80. 

حقیقت‌جو، زهرا؛ شفیق‌پور، محمدرضا؛ انصاری، حمید؛ و حقیقت‌جو، زینب. (1387). رابطۀ هوش هیجانی بر رضایت شغلی کارکنان زن و مرد دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور. فصلنامه دانشکده پرستاری و مامایی ارومیه، 6 (4).  158 – 169.

حقیقی، محمدعلی؛ احمدی، ایمان؛ و رامین‌مهر، حمید. (1388). بررسی تأثیر عدالت سازمانی بر عملکرد کارکنان، مدیریت فرهنگی سازمانی ، 7 (20).

دودانگه، سجاد؛ ذاکریان، ابوالفضل؛ دهقانی، محمد؛ قاضی طباطبایی، محمود؛ و پیرمند، رضا. (1395). بررسی رابطۀ هوش هیجانی و رضایت شغلی کارکنان با استفاده از مدل معادلات ساختاری در یکی از صنایع نفت تهران. 6 (1)، 31-42.

دوست‌آبادی، علیرضا. (1387). رابطۀ هوش عاطفی و رضایت شغلی در کارکنان تربیت‌بدنی سازمان آموزش‌وپرورش خراسان رضوی، پایان‌نامۀ تحصیلی کارشناسی ارشد در رشتۀ تربیت‌بدنی و علوم‌ ورزشی، دانشکدۀ تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد.

رضوی، حسین. (1385). رابطۀ هوش هیجانی با رضایت شغلی معلمان زن و مرد شهرستان یزد. پایان‌نامۀ تحصیلی کارشناسی ارشد در رشتۀ روان‌شناسی مشاوره، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد رودهن.

رئیسی، پوران؛ نصیری‌پور، امیراشکان؛ و کرمی، شیرزاد. (1384). رابطۀ هوش هیجانی با عملکرد مدیران بیمارستان‌های آموزشی کرمانشاه. فصلنامه علمی‌پژوهشی مدیریت سلامت، 8 (22)،  57 – 62.

زارعی متین، حسن؛ جندقی، غلامرضا؛ و توره، ناصر. (1385). شناخت عوامل شهروندی سازمانی و بررسی ارتباط آن با عملکرد. مجله فرهنگ مدیریت، (12). 31-63.

سنجقی، محمدابراهیم؛ غضنفری، سید محمدجواد؛ و سعیدی‌زاده، افسانه. (1393). بررسی تأثیر هوش هیجانی  بر یادگیری سازمانی با تأکید بر نقش فرهنگ مشارکتی مطالعۀ موردی یک سازمان دولتی، نشریۀ علمی‌پژوهشی مدیریت نوآوری، 3 (15).

شفیعی، زاهده. (1387). بررسی رابطۀ بین هوش عاطفی و عملکرد کارشناسان سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی. پایان‌نامۀ تحصیلی کارشناسی ارشد در رشتۀ مدیریت دولتی‌،  دانشگاه آزاد اسلامی،  واحد تهران مرکزی. 

صفری دهنوی، یدالله؛ شریفی درآمدی، پرویز؛ و سماواتیان، حسین. (1388). مقایسۀ هوش هیجانی و شناختی مدیران مقاطع سه‌گانۀ آموزش‌وپرورش و رابطۀ آن با عملکرد شغلی آن‌ها در منطقۀ لنجان اصفهان، دانش و پژوهش در روانشناسی کاربردی، 11 (40).  51 – 62.

 

صفری دهنوی، یدالله؛ و عابدی، احمد. (1390). رابطۀ بین سن، تحصیلات، سابقۀ خدمت و جنسیت با هوش هیجانی و هوش شناختی مدیران سه مقطع در منطقۀ لنجان اصفهان، رویکردهای نوین آموزشی ، 6 (2).

صفیر‌مردانلو، لیدا. (1383). بررسی رابطۀ بین هوش عاطفی با عملکرد مدیران منتخب وزارت صنایع و معادن. پایان‌نامۀ تحصیلی کارشناسی ارشد در رشتۀ مدیریت دولتی، دانشگاه آزاد اسلامی،  واحد تهران مرکزی. 

صمدی، عباس؛ و کیوان، نادیا. (1392). بررسی نقش هوش هیجانی مدیران در برقراری ارتباطات اثربخش، مدیریت دولتی، 5 (13) شماره 1،  129-148.

عابدی، صمد؛ زارع، حسین؛ سعیدی‌پور، بهمن؛ و سلطانی، اکبر. (1390). رابطۀ هوش هیجانی مدیران با توانمندسازی نیروی انسانی دانشگاه پیام نور.

عرب، محمد؛ زراعتی، حجت؛ و شعبانی‌نژاد، حسین. (1390). بررسی میزان هوش هیجانی مدیران و ارتباط آن با عملکرد آنان. فصلنامه بیمارستان.

مشبکی، اصغر؛ و خلیلی شجاعی، وهاب. (1388). رابطۀ هوش عاطفی مدیران و جو سازمانی با فرهنگ سازمانی یادگیری در شرکت ملی نفت ایران، مجله جامعه‌شناختی کاربردی ، 20 (3).  51-74.

ناظم، فتاح. (1389). رابطۀ بین هوش هیجانی مدیران و یادگیری سازمانی در دانشگاه آزاد اسلامی، فصلنامه مشاورۀ شغلی و سازمانی، 2 (5).

نورائی، محمود. (1389). تأثیر هوش هیجانی اعضاء هیئت علمی بر عملکرد آموزشی آن‌ها؛ با رویکرد شایستگی‌های فردی. فراسوی مدیریت، 4 (13).  121 – 140.

نوری ثمرین، شهرام. (1395). رابطۀ هوش معنوی و هوش هیجانی با خودکارآمدی در دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد دزفول. فصلنامه روان‌شناسی و دین، 33. ص 110.

 

یارمحمدی منفرد، سعید؛ همتی‌نژاد، مهرعلی؛ و رمضانی‌نژاد، رحیم. (1389). رابطۀ هوش هیجانی و رضایت شغلی معلمان تربیت بدنی. نشریۀ مدیریت ورزشی ، (6)،  47 – 65.