تاثیر عوامل ساختاری رهبری معنوی مدیران مدارس بر معنویت در سازمان با نقش میانجی عدالت سازمانی در بین دبیران

نوع مقاله: علمی-پژوهشی (کمی)

نویسندگان

1 دانشجوی دگتری مدیریت آموزشی دانشگاه کردستان،سنندج،ایران

2 دانشجو دکتری مدیریت آموزشی دانشگاه کردستان،سنندج ایران

3 استادیار گروه علوم تربیتی دانشگاه کردستان

چکیده

چکیده
پژوهش حاضر با هدف تعیین اثرات  عوامل ساختاری رهبری معنوی بر معنویت در سازمان با نقش میانجی عدالت سازمانی در بین دبیران شهر سنندج صورت پذیرفت. این پژوهش بر اساس هدف، از نوع پژوهش های کاربردی بوده و بر اساس ماهیت و روش انجام کار، از نوع پژوهش های توصیفی- همبستگی بود. جامعه آماری شامل تمامی دبیران متوسطۀ شهر سنندج، که نمونه‌ای به حجم 384 نفر به صورت تصادفی ساده انتخاب شد که از این تعداد 342 نفر پرسش‌نامه‌‌ها را به‌صورت کامل عودت دادند. جهت گردآوری داده های پژوهش از سه پرسشنامه ی استاندارد، رهبری معنوی، عدالت سازمانی و معنویت در کاراستفاده گردید. روایی صوری و محتوایی پرسشنامه ها مورد تایید قرار گرفت و جهت آزمون پایایی سه پرسشنامه نیز از آزمون آلفای کرونباخ استفاده به عمل آمده است که به ترتیب برای پرسشنامه ی رهبری معنوی 0.89 ، عدالت سازمانی 0.85 و معنویت در کار نیز 0.90 می باشد. جهت تجزیه و تحلیل داده ها از آزمون های ضریب همبستگی پیرسون، رگرسیون چندگانه و آزمون معادلات ساختاری (جهت تایید برازش مدل مفهومی پژوهش) بهره گرفته شد. نتایج نشان داد که اثر رگرسیونی مستقیم رهبری معنوی بر معنویت در کار برابر با (67/.)، اثر رگرسیونی غیرمستقیم آن برابر با (13/.) و اثر رگرسیونی کلی رهبری معنوی بر معنویت در کار برابر با (80/.) بود.  بنابراین می توان گفت که عوامل ساختاری رهبری معنوی و عدالت سازمانی بر معنویت در کار دبیران تاثیر دارد و عدالت سازمانی نقش میانجی در رابطه بین عوامل ساختاری رهبری معنوی و معنویت در کار دبیران دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Effect of Spiritual Leadership of Principals on Spirituality at Work: Mediating Role of Organizational Justice

نویسندگان [English]

  • jamal barkhoda 1
  • mohammad asadi 2
  • Mohamad Amjad Zabardast 3
1 Ph.D. Student of Educational Management, Kurdistan University, Sanandaj, Iran
2 Ph.D. Student of Educational Management, Kurdistan University, Sanandaj, Iran
چکیده [English]

This research was conducted to determine the effects of structural factors of spiritual leadership on spirituality at work regarding mediating role of organizational justice among high school teachers in Sanandaj City. The research based on the purpose, is a applied one, and based on nature and method of conducting the research, is a descriptive-correlational study. The population of this research was all of high school teachers in Sanandaj city, consisted of a sample of 384 people selected through simple random sampling. Meanwhile, 342 people of them submitted questionnaires filled completely. To gather the data, data of 3 standard questionnares of spiritual leadership, organizational justice and spirituality wrer used. so that the measure for the spiritual leadership questionnare was. /89, organizational justice was. /85 and spirituality at work was. /90. To analyze the data, Pearson correlation coefficient, multiple regression, structural equation test (to confirm the fit of conceptual model of the study) was used. The results showed that the direct regression effect of spiritual leadership on spirituality at work was. /67, indirect regression effect was. /13 and general regression effect of spiritual leadership on spirituality at work was. /80. Accordingly, it can be said that effect of structural factors of spiritual leadership and organizational justice on spirituality at work among high school teachers is significant and organizational justice conveys a meditating role between structural factors of spiritual leadership and spirituality at work among high school teachers

کلیدواژه‌ها [English]

  • spiritual leadership
  • Organizational Justice
  • spirituality at work
  • Structural equation
الوانی ، سیدمهدی ؛ معمارزاده ،غلامرضا طهران؛البرزی ، محمد و کاظمی ،حسین (1392).ارائه مدل رهبری معنوی در نظام اداری ایران،نشریه مدیریت دولتی، 5(1)، 40-21.      

افجهء،سید علی اکبر(1385)،مبانی فلسفی و تئوری های رهبری و رفتار سازمانی،4(2)، 333_317.

افجه،سید علی اکبر،نقی پور فر،ولی الله،جعفر پور،محمود.(1393). مبانی فلسفی و تئوری های رهبری و رفتار سازمانی،تهران:سمت،9(1)48-21.

ایران نژادپاریزی،مهدی وساسان گهر ،پرویز. (١٣٨٢). سازمان و مدیریت ازتئوری تاعمل، تهران: مؤسسة عالی بانکداری ایران، چاپ ششم.

اشجع ارزونوری، ابوالقاسم.؛ عریضی ،حمید رضا و سماواتیان حسین(1388). رابطه ی عدالت سازمانی ادراک شده با اعتماد(اعتماد سازمانی واعتماد به سرپرست)کارکنان مجتمع فولاد مبارکه ی اصفهان .دانش و پژوهش در راونشناسی کاربردی، 11(39) :12_1.

بهرام زاده،حسین­علی­و­­ یادگاری،منصوره (1387)، تحلیل رابطه عدالت سازمانی باتعهد سازمانی،مدیریت افراد،2(21)، 64_55.

حصیرچی،امیر؛سلطانی؛ فرهی ،حمدرضا و بوزنجانی،برزو (1390). الگوی شایستگی مدیران نظام دراندیشه مقام معظم(ره)العظمی (امام خامنه ای)فصل نامه نظارتو بازرسی.5(17).38-7.

دهخدا،علی اکبر(1341)لغت نامه،تهران: انتشارات سیروس،چاپ اول.

داودی،امیرمحمد و اشتری،عزت(1390).«رابطه رابطه رهبرمعنوی و یادگیری سازمانی درمدارس متوسطه»فصلنامه اموزشی.دانشگاه ازاده واحد گرمسار،5(3).49_31.

دهقان نجم آبادی، عامر و پیران، محمد. (1391). «بررسی نقش میانجی یادگیری سازمانی بر رابطه میان رهبری معنوی و کارآفرینی سازمانی(مورد مطالعه: نمایندگی­های یک شرکت بیمه در شهر ساوه». تازه‏های جهان بیمه، 171، 21-5. .

دهقانیان ،حامد ؛ صبور،الهام  و حجتی ، علی رضا(1392). بررسی رابطه بین مؤلفه‌های عدالت سازمانی و تعهد سازمانی در یک شرکت بیمه،پژوهشنامه بیمه تابستان.دوره ی 110(2)، 153-180.

رضائیان،علی(1384)،انتظار عدل عدالت سازمانی،تهران،انتشارات سمت.

رضائیان،علی(1386)،مبانی مدیریت رفتار سازمانی،انتشارات سمت.

رضاییان،علی(1392).مبانی سازمان و مدیریت،انتشارات سمت.

رضاییان،علی(1387).انتظار عدالت و عدالت در سازمان،تهران:انتشارات سمت.

رضاییان،علی و رحیمی، فرج الله (1378). بررسی تاثیر گذاری عدالت رویه ایی بر رفتار شهروندی سازمانی با لحاظ کردن نقش اعتماد سازمانی چشم انداز مدیریت،27، 78-69.

رستگار، عباسعلی؛ جانقلی، محمود و حیدری، فائزه (1391).  بررسی نقش رهبری معنوی در هویت یابی سازمانی ،پژوهش

های مدیریت عمومی، 5(16) 39-21.

زکی، محمد علی (1387).بررسی تحقیقات رضایت شغلی در ایران ، پژوهشهای مدیریت منابع انسانی :: زمستان - شماره 1،104-79.

زاکری ،آذر؛ هویدا ،رضا و نجفی ، محمد (1390). رهبری معنوی با رویکرد اسلامی ، دانشگاه تهران ،نشریه مدیریت اسلامی ،2(4)160-137.

زارعی متین، حسن؛ نیکمرام، سحر؛ احمدی، مریم ؛ حیدری، فائزه(1391). بررسی تاثیر مولفه های رهبری معنوی بر قابلیت یادگیری سازمانی در پژوهشگاه حوزه و دانشگاه. مجله مدیریت در دانشگاه اسلامی ،1-(2)،346-331.

ضیائی، محمد صادق ؛ نرگسیان، عباس و آیباغی اصفهانی، سعید (1387). نقش رهبری معنوی در توانمندسازی  کارکنان دانشگاه تهران، نشریه مدیریت دولتی،1(1) ،86-67.

سیف پناهی، حامد  ؛ درخشان، مژگان ؛ ملکی ،حاتم ؛ زندی ، خلیل و صالحی، مهدی  (1394). ارایه مدل ساختار ارتباطی بین رهبری معنوی، کارتیمی و اعتماد سازمانی در پرستاران،فصلنامه مدیریت پرستاری ، 4(3)88-77.

سپهوند،رضا ؛ نصر اصفهانی علی ؛عارف نژاد، محسن و صبحانی،محمد (1390). تاثیر رهبری معنوی برانگیزش درونی کارکنان.

چشم انداز مدیریت دولتی،13،127-107.

سیدجوادین، سیدرضا؛ فراحی ،محمدمهدی و طاهری عطار ،غزاله (1387). شناخت نحوه تاثیرگذاری ابعاد عدالت سازمانی بر جنبه های گوناگون رضایت شغلی و سازمانینشریه ی مدیریت بازرگانی ، 1-1،70-55.

شجاعی ،پریسا و خزائی ، فرهاد(1390). رابطه رهبری معنوی با کیفیت زندگی کاری کارکنان دانشکده های دانشگاه علوم پزشکی قزوین،مجله ی علمی دانشگاه علوم پزشکی قزوین، 16(4)61-68.

صانعی ،مهدی ؛ بوجار ، محسن و آذر مهر ، محمد علی (1392). بررسی رابطه بین معنویت و رضایت شغلی شهرداری شاهرود ، پایان نامه کارشناسی ارشد .شاهرود : دانشکده علوم انسانی دانشگاه آزاد اسلامی.

طالقانی،غلامرضا؛ فیضی، کاوه ؛ علیزاده ،صابر؛شریعتی ، فرهاد و غفاری ، علی (1392). بررسی تأثیر ابعاد رهبری معنوی مدیران بر کیفیت زندگی کاری کارکنان دانشگاه پیام نور مرکز سنندج،دوفصلنامه مدیریت در دانشگاه اسلامی،2(6) 210-187.

علاقه بند،علی (1383).مدیریت رفتارسازمانی.موسسه ی انتشارات امیر کیبر.

عیسی خانی، احمد ؛حسن پور، اکبر و نقد فروشها، سیما (1393)تبیین رابطه بین عدالت سازمانی و حمایت سازمانی ادراک شده با تعلق خاطر کاری، مجله مدیریت توسعه و تحول 9، 90_ 83  .

.گل پرور، محسن(1395) الگوی ساختاری روابط عدالت سازمانی ادراک شده با رضایت ورزشکاران و تمایل ترک باشگاه پژوهش های کاربری در مدیریت ورزشی، سال پنجم ،3(117)125-19.

گل پرور،محسن؛ غفوری، محمد رضا؛ نصری، مرجان (1388)پیش بینی حمایت و تعهد سازمانی از طریق ابعاد عدالت سازمانی ادراک شده در مربیان آموزشگاه ها ی استثنایی، پژوهش در حیطه کودکان استثنایی ،9(4)،334-331.

گل پرو، محسن؛ واثقی، زهرا(1390) فشار ادراکی- عاطفی تعیین کننده تعامل ابعاد بی عدالتی سازمان برای رفتار های مثبت و منفی معرفی نظریه فشار ادراکی و عاطفی، 12(1) ،16-4.

گل پرور، حسین(1385) .فرا انگیزه های عدالت سازمانی در کارکنان و مدیران صنایع و سازمان ها بررسی برخی ادارات و سازمانها ی شهر اصفهان، دو ماه نامه علوم انسانی دانشگاه امام حسین(ع)،15(65) 34-11.

گیوریان، حسین؛­ دیندارفرکوش، فیروز و چرمیان، احمد. (1390). تبیین رهبری معنوی و رابطه ی متقابل رهبر- پیرو. فصلنامه مدیریت؛ .8(24):70-79.

فانی ، علی اصغر؛ عیسی خانی ،احمد و دانایی فرد ، حسن (1390). تبیت پیشایندهای موثر بر تعلق خاطر کاری و تاثیر آن بر تعهد سازمانی . پژوهش های مدیریت در ایران.16(2)،166-151.

مشرف جوادی، محمد حسین؛ ابوطالبی، محمد مهدی(1390). بررسی شاخص های عدالت سازمانی در نهج البلاغه با تاکید بر فرمان امام علی (ع) به مالک اشتر. دو فصلنامه علمی پژوهشی مدیریت اسلامی. سال .19 (1)، 36-11.

محجوب، عشرت آبادی؛حسن میر کمالی ،سید محمد و کیانیف، ولی مراد،(1392) بررسی رابطه عدالت سازمانی با رفتار شهروندی سازمانی در بین کارمندان تاحیه 1و2 آموزش و پرورش شهر خرم آباد ،نوآوری های مدیریت آموزشی ،8(2)120-105.

ملکی، محمدرضا، جعفری، حسن، صفری حسین و خدایاری زرنق، رحیم(1390). رابطه ی رهبری معنوی وکیفیت زندگی کاری کارکنان در مرکز آموزشی درمانی شهید هاشمی نژاد شهرتهران،نشریه ی مدیریت سلامت،8- (8)1025-1017.

نصر اصفهانی،علی ؛ غضنفری ، احمد و عامری نسب ، سیامک(1392).رابطه ی بین رهبری اخلاقی و توانمندسازی کارکنان ، دو فصلنامه پژوهش های مدیریت منابع انسانی دانشگاه جامع امام حسین(ع)، 5(1) ،128-107.

یار محمدیان،محمدحسین ؛ شفیع پورمطلق، فرهاد و فولادوند، مریم (1392). به رابطه ی بین عدالت سازمانی، رضایت شغلی و اعتماد سازمانی و تعهد سازمانی با خود ارزیابی از تعالی سازمانی،مجله ی رهیافتی نو در مدیریت آموزشی ،4(13)،18-1.

یعقوبی، مریم ؛ سقاییان نژاد اصفهانی، سکینه؛گرجی، حسن ابوالقاسم ؛ نوروزی،محسن و رضایی، فاطمه،(1387).رابطه ی عدالت سازمانی با رضایت شغلی و تعهد سازمانی در بین کارکنان بیمارستان های منتخب دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، فصلنامه علمی-پژوهشی مدیریت سلامت ، 12(35) ، 32-25.

شاه محمدی ، انور ؛ اردلان ، محمد رضا ؛زندی ، خلیل ؛ سیف پناهی،حامد و فیضی ، کاوه (1394). رابطه ی رهبری معنوی و درگیری شغلی ،فصلنامه مطالعات منابع انسانی ،5(17)،156-135.

 

Afsar, B., Badir, Y., & Kiani, U. S. (2016). Linking spiritual leadership and employee pro-environmental behavior: The influence of workplace spirituality, intrinsic motivation, and environmental passion. Journal of Environmental Psychology45, 79-88.‏

Adams, J. S. (1965). Inequity in social exchange. Advances in experimental social psychology2, 267-299.‏

Chen, C. Y., & Yang, C. F. (2012). The impact of spiritual leadership on organizational citizenship behavior: A multi-sample analysis. Journal of business ethics105(1), 107-114.‏

Chou, Y. K. (2006). Three simple models of social capital and economic growth. The Journal of Socio-Economics35(5), 889-912.‏

Fry, L. (2010). Toward a theory of ethical and spiritual well-being, and corporate social responsibility through spiritual leadership, IA249-Giacalone Book.‏

Fry, L. W. (2003). Toward a theory of spiritual leadership. The leadership quarterly14(6), 693-727.

Gibbons, P. (2001). Spirituality at work: A pre-theoretical overview. Unpublished master’s thesis). Brinbeck College, University of London.

‏ Myers, J. E. (1990). Wellness throughout the lifespan. Guidepost, May.

Polat, S. (2011). The level of faculty members’ spiritual leadership (SL) qualities display according to students in faculty of education. Procedia-Social and Behavioral Sciences15, 2033-2041.‏

Karadag, E. (2009). Spiritual Leadership and Organizational Culture: A Study of Structural Equation Modeling. Educational Sciences: Theory and Practice9(3), 1391-1405.‏

‏‏ Yusof, J. M. (2011). A multidimensional Approach in the Relationship between Spiritual leadership and Job satisfaction: A Conceptual Framework. In 2 nd International conference on Business and Economic Research,(2nd ICBER 2011) Proceeding.‏

Milliman, J., Czaplewski, A.J. & Ferguson J. (2003) "Workplace spirituality and employee work attitudes, An exploratory empirical assessment", Journal of Organizational Change Management, Vol. 16, No. 4, pp.426-447.

Lambert, E. (2010), The Impact of Organizational Justice on Correctional Staff, Journal of Criminal Justice, Vol.31, Issue.2, P.4-5